Trump zegt dat windenergie voor "domme mensen" is. Dit is wat Europese landen doen.
In een verschillende toespraken hekelde president Donald Trump windmolens als "verliezers" en noemde hij landen die ze kopen "domme mensen".
Slechts vijf dagen na zijn toespraak in Davos tekenden negen Europese landen een overeenkomst voor de bouw van een enorm offshore windpark
in de Noordzee, het epicentrum van de olie- en gasindustrie van het Europese continent.
De overeenkomst – geen directe reactie op Trumps negatieve toespraken over windenergie – biedt Europa een enorme potentiële winst: het zou
de energiezekerheid kunnen vergroten en het continent minder afhankelijk kunnen maken van Amerikaanse olie en gas, juist nu de VS een
onvoorspelbare partner blijken te zijn.
Fossiel of hernieuwbare energie?
Europa is een van de vele energie-importerende economische grootmachten die hernieuwbare energie steeds meer als synoniem
zien voor energieonafhankelijkheid: India bouwt in rap tempo zonne-energie op en China installeerde in 2024 meer wind- en
zonne-energie dan de totale hoeveelheid hernieuwbare energie die in de VS operationeel is.
De VS daar integen gaat lijnrecht de tegenover gestelde kant op. En zetten vol in op fossiele brandstoffen, terwijl ze
proberen wind- en zonne-energieprojecten te stoppen. Op het gebied van energie zijn de VS nu meer "afgestemd op petrostaten
zoals Saoedi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten en Rusland".
Het gigantische offshore windproject zal "de grootste hub voor schone energie ter wereld" worden, aldus de gezamenlijke
verklaring die tijdens de Noordzeetop in Duitsland werd ondertekend door België, Denemarken, Frankrijk, Duitsland, Ierland,
Luxemburg, Nederland, Noorwegen en het Verenigd Koninkrijk.
Het project zal naar verwachting 100 gigawatt aan offshore windenergie produceren – genoeg om zo'n 50 miljoen huishoudens
van stroom te voorzien – die via onderzeese hoogspanningskabels met de landen verbonden zal worden. Het wordt gepresenteerd
als een manier om de energiezekerheid te vergroten, betaalbare elektriciteit te leveren en de energievoorziening te waarborgen.
Het ontbreken van olie en gas.
Europa beschikt, in tegenstelling tot de VS, niet over enorme reserves aan fossiele brandstoffen en de binnenlandse
productie neemt af. Een enorm gasveld in Nederland is na jaren aardbevingen te hebben veroorzaakt, buiten gebruik
gesteld en de productie uit het verouderende Noordzee-olie- en gasbekken daalt.
De EU importeert momenteel bijna 60% van haar energie. Deze mate van afhankelijkheid "vormt een kwetsbaarheid... waardoor
anderen druk kunnen uitoefenen".
En de afgelopen jaren hebben landen waaronder Rusland dan ook flink druk uitgeoefend.
Rusland heeft "gas echt als wapen ingezet" tegen Europa sinds de invasie van Oekraïne in 2022.
Toen Rusland de gasleveringen verminderde, schoten de prijzen omhoog, wat de energierekeningen opdreef en bijdroeg
aan een crisis in de kosten van levensonderhoud.
Europa reageerde snel om de afhankelijkheid van Rusland te verminderen, maar in plaats van te diversifiëren, ruilde
het de afhankelijkheid van Rusland in voor een afhankelijkheid van de Verenigde Staten.
De VS leek een betrouwbare leverancier, en de Amerikaanse LNG-productie was een belangrijke vervanging voor Russisch gas.
Maar heeft de EU ook blootgesteld aan volatiele aardgasprijzen die kunnen stijgen bij een grotere vraag.
Hoewel het vertrouwen op de VS een paar jaar geleden nog veilige leek, lijkt die steeds wankeler te worden onder
de Trump-regering die er geen geheim van heeft gemaakt haar economische macht in te zetten tegen zowel vijanden
als bondgenoten. In oktober vorig jaar dwarsbomende de Trump-regering de plannen om de scheepvaartindustrie
voor de "eerste wereldwijde koolstofbelasting". Daarnaast publiceerde ze een nationale veiligheidsstrategie die het Europese
beleid voor schone energie scherp bekritiseerde en expliciet stelde dat het uitbreiden van de Amerikaanse energie-export
"ons in staat stelt macht uit te oefenen".
Dit heeft de EU wakker geschud en doen beseffen dat ze erg afhankelijk en kwetsbaar zijn van een andere leider.
Trump gebruikt zijn macht om fossiele brandstoffen te bevorderen ten kosten van hernieuwbare energie.
Europa en hernieuwbare energie.
Schone energie biedt een weg weg van de afhankelijkheid van de VS en naar energiezekerheid. Het continent heeft er een
overvloed aan, van het zonovergoten zuiden tot het winderige noorden. De Noordzee, met zijn ondiepe wateren en winderige
klimaat, is "het meest veelbelovende gebied ter wereld" voor offshore windenergie.
Wind- en zonne-energie produceerden in 2025 30% van de elektriciteit van de Europese Unie, waarmee ze voor het eerst
fossiele brandstoffen overtroffen. Windenergie domineert en produceerde vorig jaar 19% van de elektriciteit in de EU.
"Je kunt niet langer over deze energiebronnen praten als alternatieven; dit is de nieuwe ruggengraat van onze
elektriciteitsvoorziening".
Wereldwijd staat de sector voor hernieuwbare energie voor uitdagingen: grondstoffen en arbeid zijn duurder geworden,
investeringen zijn afgenomen en in de VS probeert Trump – tot nu toe zonder succes – windenergieprojecten te dwarsbomen,
wat het vertrouwen van investeerders verder ondermijnt. De Europese overeenkomst voor offshore windenergie hoopt echter
de kosten te drukken door de enorme schaal en de nadruk op interconnectie tussen landen.
De manier waarop Europa over schone energie denkt, is veranderd. Waar het vroeger om klimaatbeleid ging, draait het nu
om kosten en politiek. Hernieuwbare energie heeft "de economie veranderd". Het heeft de politieke economie veranderd.
Nu de regering-Trump zich afkeert van schone energie en zich meer richt op fossiele brandstoffen, helpt ze de
schone-energiebeweging aan de Europese kant van de Atlantische Oceaan te versnellen. Ondanks al zijn retoriek doet (Trump)
de sector voor hernieuwbare energie eigenlijk een dienst.
Conclusie
De houding van Trump zorgt eindelijk voor een boest in Europa de nodig versterking van hernieuwbare energie.
